خیابان گردی

قهر ممنوع در کوچه های آشتی کنان یزد

فهرست مطالب

استان یزد بافتی تاریخی دارد و شهر یزد به‌عنوان نخستین شهر خشت خام در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده است. امروز به شهر تاریخی یزد می‌رویم و در کوچه های آشتی کنان قدم می‌زنیم. با ما در نابرو همراه باشید تا سری به مکان های دیدنی یزد بزنیم.

کوچه‌ های آشتی کنان

کوچه های آشتی کنان کوچه‌هایی باریک هستند که عرض کم و بلندای دیوار کاه‌گلی‌شان، رویارویی آدم‌ها را ناگزیر می‌کند. آدم‌هایی که از این کوچه می‌گذرند، چاره‌ای ندارند جز رخ‌به‌رخ‌شدن با آن‌که از روبه‌رو می‌آید. این‌گونه هر کدورتی در میان باشد، از بین خواهد رفت. شاید چون این‌طوری آدم‌های قهر مجبور می‌شوند به عمق نگاه هم توجه کنند و ببینند که همچنان برق محبت در چشمان رقیب می‌درخشد.

کوچه های آشتی کنان یزد

این کوچه‌ها بیشتر در محله‌های قدیمی شهر یزد قرار گرفته‌اند و آن‌قدر باریک هستند که دو نفر به‌سختی می‌توانند از آن‌ها رد شوند.


بر اساس روایتی، دو نفر که با هم قهر بودند، خیلی اتفاقی از کوچه‌ های آشتی کنان در جهت مخالف هم رد می‌شدند و وقتی سعی می‌کنند خودشان را به نحوی از کوچه رد کنند، به هم گیر می‌کنند و این وضعیت خنده‌دار باعث می‌شود بخندند و آشتی کنند.

کوچه قدیمی «قهر و آشتی»  بیانگر صمیمیت و گرمای محبت گذشتگان است. این کوچه از مردمی حکایت می‌کند که دور از تکلف با صداقت و صمیمیت و محبت کنار هم زندگی می‌کردند و برای رفت‌وآمد مجبور بودند از کوچه‌های کاهگلی عبور کنند؛ وقتی هم در این کوچه‌ها خواسته یا ناخواسته با هم روبه‌رو می‌شدند، چنانچه کدورتی بود زایل می‌شد و از بین می‌رفت.

کوچه های آشتی کنان یزد

شاید تنها علت ساخت چنین کوچه‌ای، افزایش محبت و دوستی نبوده است. البته شاید هم بوده است. مساله این است که کوچه قهر و آشتی با این مشخصات، تنها منسوب به یزد نیست. شهرهایی مانند بوشهر و شیراز هم چنین کوچه‌هایی دارند.

شیراز،  بوشهر و یزد، هر سه شهرهایی گرم هستند و تقریبا آب‌وهوایی مشابه دارند. این امر باعث می‌شود فلسفه‌ای دیگر برای ساخت چنین کوچه‌ای مطرح شود. گفته شده است که این کوچه‌ها به این شکل طراحی و ساخته شده‌اند که خنکای نسیم را به‌سمت خانه‌ها هدایت کنند و از گرمای بیش‌ازحد بکاهند. شاید هدف از بلندبودن دیوارها، ایجاد سایه در کوچه باشد. دیگر اینکه دیوارها کاهگلی هستند. احتمالا کاهگل دیوار در برابر گرمای هوا مانند عایق عمل می‌کرده است.

جالب است که بدانید کوچه آشتی کنان یزد، در محله زرتشتی‌هاست.

کوچه های آشتی کنان یزد

نحوه رفتن به کوچه آشتی کنان

کوچه های آشتی کنان یزد مثل هزارتو به هم راه دارند و به هم پیچ می‌خورند. این پیچ‌خوردگی در دل کوچه‌ها به‌قدری تکرار شده است که شبکه‌ای بزرگ از کوچه‌های متصل‌به‌هم ساخته است. اگر دوست دارید از این کوچه‌های پیچ‌درپیچ بگذرید، به یزد سفر کنید.

کوچه های آشتی کنان یزد

علت نام‌گذاری

بر اساس روایتی، دو نفر که با هم قهر بودند، خیلی اتفاقی از کوچه‌ های آشتی کنان در جهت مخالف هم رد می‌شدند و وقتی سعی می‌کنند خودشان را به نحوی از کوچه رد کنند، به هم گیر می‌کنند و این وضعیت خنده‌دار باعث می‌شود بخندند و آشتی کنند.

اگر کوچه‌ های آشتی کنان زبان داشتند، شاید به عابران می‌گفتند: «قهر ممنوع! اینجا کوچه آشتی کنان است.»

یزد به دارالعباده نیز مشهور است و شاید بتوان یکی از علل ساخت کوچه‌ های آشتی کنان در این شهر را مسائل اعتقادی و تاکید دین بر دوستی و صمیمیت و پرهیز از قهر دانست.

کوچه های آشتی کنان یزد

معماری کوچه‌ های آشتی کنان

این کوچه‌ها در محله قدیمی شهر قرار گرفته است و دیوارهای کاهگلی بلندشان، بارزترین ویژگی‌ای است که در نگاه اول به چشم می‌خورد، البته موقع ردشدن از این کوچه‌ها حتما به درها هم توجه کنید و کوبه‌های شگفت‌انگیزشان را ببینید.

دیوارهایی از جنس خشت و کاهگل باعث خنک‌شدن شهر و محله‌ها می‌شده‌اند و مثل پناهگاهی برای انسان گیرافتاده در کویر بوده‌اند. حالا این کوچه‌های تودرتو می‌توانند به‌راحتی باعث گم‌شدن افراد شوند.

خانه‌هایی قدیمی در این کوچه‌ها قرار دارند، خانه‌هایی بزرگ و زیبا با حوض‌هایی فیروزه‌رنگ و پنجره‌های مشبک که ترکیبی از سلیقه و خلاقیت معماران ایرانی را نشان می‌دهد. روی درهای این کوچه‌ها، کوبه‌هایی به‌اشکال مختلف وجود دارد، کوبه‌هایی شگفت‌آور که با آیه قرآن تزیین شده‌اند و بعضی‌شان به‌شکل حیوانات هستند.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن