محله سبزه مشهد گرگان

محله سبزه مشهد گرگان؛ گذر از کوچه پس کوچه‌های خاطرات گرگان

برای مسافرانی که به شهر گرگان سفر می‌کنند، گشت‌وگذار در این شهر تنها به قدم زدن در جنگل‌ها و سایر جاذبه‌های طبیعی محدود نمی‌شود. بافت قدیم شهر گرگان پر از قصه‌هایی است که بسیاری از آن‌ها هنوز شنیده نشده‌اند. با رفتن به کوچه‌پس‌کوچه‌های قدیمی این شهر، می‌توان بخش مهمی از تاریخ و فرهنگ آن را مطالعه کرد. خشت‌های هر دیوار، قاب هر پنجره و درهای چوبی، قصه‌های پنهانی در دل خود دارند که باید آن‌ها را شنید. اگر به محله‌های قدیمی و فرهنگ‌ورسوم مردم شهرهای مختلف علاقه‌مند هستید، در این مطلب از نابرو با من همراه باشید تا محله سبزه مشهد گرگان را بشناسید.

قدمت محله سبزه مشهد

در ارتباط با قدمت این محله، روایت‌های متعددی وجود دارد. اما آنچه که مشخص است این است که محله سبزه مشهد، قدمتی طولانی دارد. اگرچه بسیاری از بناهایی که هم‌اکنون در این محل وجود دارد، بازمانده از دوران قاجار است. اما روایت‌های تاریخی نشان می‌دهند که این محله قدمتی بسیار طولانی‌تر دارد. علاوه‌بر آن در اسناد به دست آمده از دوران صفوی مانند بعضی از وقف نامه‌ها، به این محل اشاراتی شده است. بر این اساس، بعضی از محققان و پژوهشگران عقیده دارند که قدمت این محل به دوران صفویه بازمی‌گردد.

در داستانی دیگر از تاریخچه محله، گفته می‌شود که روزگاری امام حسن عسکری به این محل وارد شده و با مردم آن دیدار کرده است. با استناد به این روایت‌ها، می‌توانیم سبزه مشهد را مربوط به هزاران سال پیش بدانیم. در این محل قدم‌به‌قدم پیش بروید و دیوارها و درها و پنجره‌هایش را نگاه کنید؛ خیابان‌های سنگفرش، مغازه‌ها و کارگاه‌های کوچک اما پررونق و مردمی که هنوز مهربانی را بلد هستند.

با عبور از کوچه‌پس‌کوچه‌های این محل، می‌توان با بخش مهمی از فرهنگ مردم و دیدنی‌های شهر گرگان آشنا شد. سبزه مشهد از نظر فرهنگی-سیاسی از گذشته تا امروز اهمیت ویژه‌ای در شهر گرگان دارد. بناهای متعدد و مهمی در این بخش از شهر هستند که دیدن آن‌ها خالی از لطف نیست.

محله سبزه مشهد، باغ مزار محمدرضا لطفی

محله سبزه مشهد علاوه‌بر اهمیت تاریخی و خاطرات شیرینی که در دل خود دارد، برای مردم هنردوست این شهر یادآور یکی از هنرمندان برجسته عرصه موسیقی کشور است. محمدرضا لطفی، ردیف‌دان، موسیقی‌دان، آهنگساز، پژوهشگر، مدرس و نوازنده چیره دست تار، سه تار و کمانچه در ۱۷ دی ماه سال ۱۳۲۵ در محله سبزه مشهد گرگان متولد شد. پیکر محمدرضا لطفی در یکی از باغ‌های محله سبزه مشهد به خاک سپرده شد. مزار او امروزه یکی از جاهای دیدنی این محله است. بنابراین، اگر به شهر گرگان و محله سبزه مشهد رفتید، بازدید از باغ مزار محمدرضا لطفی می‌تواند بخشی از گشت و گذار شما در این محل باشد.

چنار ۶۰۰ ساله سبزه مشهد

گرگان شهر چنارهای بزرگ و قدیمی است. در گذشته تعداد زیادی از این درختان هرجای شهر وجود داشتند و نمای زیبایی در شهر خلق می‌کردند. این درختان چنار، رفته‌رفته به دلایل مختلف از تصویر شهر حذف شدند. اما هنوز هم می‌توان در کوچه‌های شهر بعضی از آن‌ها را دید که همچنان ایستاده‌اند و صدها سال خاطره در دل خود دارند. یکی از این چنارها، چنار ششصد ساله سبزه مشهد است. این چنار کنار یکی از تکایای سبزه مشهد، هنوز سرپا مانده و یکی از بخش‌های دیدنی این محله است.

زورخانه پوریای ولی

یکی دیگر از بناهای مهمی که در  سبزه مشهد ساخته شده، زورخانه پوریای ولی است. این زورخانه را می‌توان از معدود زورخانه‌های شهر گرگان دانست. زورخانه پوریای ولی هرروز میزبان افراد مختلفی است که همچنان به ورزش‌ها و منش‌های زورخانه‌ای علاقه‌مند هستند.

محله سبزه مشهد و اهمیت مذهبی آن در تاریخ گرگان

یکی از ویژگی‌های منحصربه‌فرد محلات قدیمی گرگان، وجود تکیه‌های مذهبی است. این محله نیز، به‌عنوان یکی از محلات بزرگ و مهم شهر گرگان، تکیه‌های متعددی دارد. حدود ۱۳ تکیه فعال در این محله وجود دارد که در طول سال و در مناسبت‌های مذهبی میزبان مردم گرگان هستند. آیین‌های مذهبی مختلفی از جمله طوق‌بندان و دسته چوبی همچنان در این تکایا اجرا می‌شود.

محله سبزه مشهد میزبان مصلای گرگان نیز است. از دیگر بناهای مهمی که در این محل می‌توان به آن اشاره کرد، دفتر نماینده ولایت فقیه در شهر گرگان است که یک ساختمان آجری بسیار بزرگ با معماری زیبا دارد. این بنا در میدانی کوچک و سنگفرش شده ساخته شده و سبک متفاوتی دارد که دیدن آن خالی از لطف نیست.

سخن آخر

برای آشنا شدن با فرهنگ حقیقی و تاریخ هر شهر، باید به بافت تاریخی آن شهر وارد شد. با گشتن در کوچه پس کوچه‌ها و گفت‌و‌گو با مردم محلی می‌توان قصه‌های نانوشته آن‌ها را خواند. اگر می‌خواهید با فرهنگ شهر گرگان آشنا شوید، محله سبزه مشهد یکی از مهم‌ترین بخش‌هایی است که باید در لیست بازدیدهای شما در سفر به شهر گرگان باشد.

 

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

  1. سلام و خسته نباشید. تاریخچه ای که تو متن نوشتین با این جمله اصلا هماهنگی نداره. “…می‌توانیم سبزه مشهد را مربوط به هزاران سال پیش بدانیم…”. اسلام تازه ۱۴۰۰ ساله اومده. هزاران یعنی حداق ۲۰۰۰ هزار سال به بالا.

    1. سلام. متشکرم از شما.

      درست می فرمایید، اسلام ۱۴۰۰ سال پیش ظهور کرد.
      باتوجه به روایات، تقریبا ۱۴۰۰ سال پیش یکی از امامان به محله سبزه مشهد وارد شده، پس این محله “بیش” از ۱۴۰۰ سال قدمت داره و قدمت اون میتونه نزدیک (و یا حتی بیش از ) ۲۰۰۰ سال باشه، و به این ترتیب استفاده از عبارت “هزاران سال پیش” میتونه منطقی و به جا باشه.

      با تشکر از ثبت نظرتون.