تاریخ و تمدن

خانه ماپار اهواز؛ عروس جنوب ایران

فهرست مطالب

شهر اهواز که در سالیان متمادی دگرگونی‌های اقلیمی و تاریخی بسیاری را تجربه کرده و حال‌وروز خوبی در تاریخ مبهم و ناشناخته‌اش نداشته، بناهای تاریخی و آثار باستانی کمی در آن باقی مانده‌اند. قدمت آن‌ها معمولا به سال‌هایی نه چندان دور، یعنی به دوران حکومت سلسله قاجار و پهلوی بازمی‌گردد. بسیاری از این بناهای اهواز به‌علت بی‌توجهی‌ها و بازسازی‌نشدن، تخریب شده‌اند و تعداد انگشت‌شماری ‌از میان این تنگناها باقی مانده‌اند و درنهایت ثبت ملی شده‌اند. یکی از این خانه‌های تاریخی و زیبای به‌جامانده دراهواز، منزل ماپار است. با من در نابرو همراه باشید تا با خانه ماپار و دیدنی خوزستان بیشتر آشنا شوید.

خانه ماپار اهواز

قدمت خانه ماپار و بازسازی آن

خانه ماپار متعلق به عبدالمجید ماپار است که در دوره پهلوی اول ساخته شده است. این اثر در آذرماه سال ۱۳۸۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. خوشبختانه حدود سه سال از واگذاری عمارت به بخش خصوصی می‌گذرد و در پی آن با بازسازی‌اش، خانه ماپار جانی تازه گرفته و به شهر نیز احوال تازه‌ای بخشیده است. درواقع با بازسازی این خانه، زیبایی مجهور و ازدست‌رفته‌اش پس از سال‌ها دوباره آشکار و تبدیل شد به مکانی برای برگزاری رویدادهای فرهنگی، ازجمله اجرای موسیقی، کارگاه‌های علمی و صنایع‌دستی، برنامه‌های گردشگری و… .

خانه ماپار اهواز

ساختار معماری و حال‌وهوای خانه ماپار

خانه ماپار از سنگ ساخته شده است و نمای آجری دارد. این خانه دو طبقه دارد و زیرزمین نیز در آن ساخته‌اند. مساحت خانه ۵۵۰ متر مربع است. عمارت ماپار از آن دسته خانه‌هایی است که افرادی با تفکرات هنرمندانه و شیفته ساده‌زیستی را مجذوب خود کرده است. این افراد آرزوی زیستن در این خانه را در رویاهایشان دارند. افرادی که با طبیعت دوستی دیرینه دارند و تمنای آرامش و آسایش مکانی را در سر دارند که موسیقی‌اش آوای بلبلان باشد و نگار آن رقص برگ‌های درختان بر حوضچه‌ کوچک حیاط.


اگر گذرتان به اهواز خورد، خانه ماپار گزینه مناسبی برای بازدید و تفریح است. خانه ماپار همه‌روزه از ساعت ۷ تا ۲۳ یکسره به روی مهمانان باز است. بازدید از آن حدود یک ساعت زمانتان را خواهد گرفت.

به‌محض ورود به خانه شریانات زندگی را در وجودتان حس و بر زیبایی‌های به‌جامانده در شهر لبخندی نثار خواهید کرد. آفتاب دم صبح اهواز تصویری از نور و سایه را در نخستین حیاط خانه به نمایش خواهد گذاشت که به حوض آبی کوچک و گلدان‌هایی با گل‌های صورتی‌رنگ مزین است.

حوض و گلدان‌ها شکوفایی و شادمانی را در نهانگاهشان پناه داده‌اند. میان این گلدان‌ها صندلی چوبی کوچکی غریبانه جا خوش کرده است. کمی آن‌طرف‌تر پنجره‌ای شادمان است و خود را در چندین رنگ غوطه‌ور کرده است. دری در کنارش نیز همین احوال را دارد. پس از آن ورودی مستطیل‌‌شکلی ما را وارد حیاط دوم عمارت می‌کند.

خانه ماپار اهواز

از صنایع‌دستی تا موسیقی سنتی

از مزیت‌های این خانه به‌نمایش‌گذاشتن صنایع‌دستی و بومی استان است. در همان بدو ورود روی دیوار آجری خانه و در سمت راست، دست‌ساز‌هایی مشاهده خواهید کرد، مانند کلاه‌ها و سبدهای حصیری که فانوسی میانشان جا گرفته است. این‌ها جلوه‌هایی از هنر مناطق جنوبی کشور را نمایان و معرفی کرده‌اند.

اتاقی قسمت بالا قرار دارد که در اختیار صنایع‌دستی است. ناگفته نماند که این قسمت از حیاط معمولا محل فرود کبوترهایی است که بر فراز عمارت پرواز می‌کنند و با فرودشان صحنه‌هایی دل‌‌انگیز می‌آفرینند. نوای موسیقی سنتی که در سراسر خانه جریان یافته است، فضا را بسیار دل‌نشین‌تر می‌کند.

خانه ماپار اهواز

این موسیقی دونوازی سازهای سنتور و تنبک است و در این میان طنین سنتور استاد پرویز مشکاتیان، سازنده قطعه‌های ماندگار و محبوب که به گوش می‌خورد، دل‌پذیری آنجا را به اوج و کمال می‌رساند.

خانه ماپار اهواز

در این حیاط نیز حوض آب کوچکی مشاهده خواهید کرد که اطرافش را گلدان‌هایی دربرگرفته‌اند و برگ‌های درختان خانه بر آن شناور شده‌اند و کنارش نخل تنومند و عجیبی وجود دارد که قامتش خمیده شده و بر قسمتی از خانه استیلا یافته است. اطراف این حیاط درهایی رنگ‌ولعاب‌دار جا گرفته‌اند که جلوه‌ای از هنر و معماری تاریخی‌اند. میز و صندلی‌هایی برای گذران اوقات خوش در این حیاط چیده شده‌‌اند.

خانه ماپار دو طبقه دارد و راه ورودی به طبقه بالا، گذرکردن از راه‌پله‌ای در حیاط اول خانه است. در طبقه بالا شربت‌خانه‌ای برای صرف نوشیدنی یا صبحانه قرار دارد. شربت‌خانه نیز بافتی قدیمی دارد و نقش‌ونگارهای کهنی به تن خود پوشانده است. در آنجا آفتاب که پرتوهای پرفروغش را از پشت درهای رنگ‌‌آمیزی‌شده شربت‌خانه به درون می‌تاباند، سایه رنگ‌ها را بر زمین طراحی و صحنه جذابی را تداعی می‌کند.

خانه ماپار اهواز

بازدید از خانه

اگر گذرتان به اهواز خورد، خانه ماپار گزینه مناسبی برای بازدید و تفریح است. خانه ماپار همه‌روزه از ساعت ۷ تا ۲۳ یکسره به روی مهمانان باز است. بازدید از آن حدود یک ساعت زمانتان را خواهد گرفت. این عمارت در مرکز شهر واقع شده است.

خانه ماپار اهواز

اگر پیاده به‌سمت این عمارت می‌روید، به‌علت شلوغی و هیاهوی آن منطقه دو راه برایتان وجود دارد: 1. پیاده از خیابان نادری و سپس به خیابان خوانساری بروید که از این راه با ماشین نمی‌توان گذر کرد؛ 2. از پل چهارم نادری به‌سمت خیابان خسروی، خیابان کافی و درنهایت خیابان خوانساری بروید که عمارت در آن واقع شده است. از این راه با ماشین می‌توان به خانه دسترسی پیدا کرد.

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن