تاریخ و تمدن

کاروانسرای شاه‌ عباسی گیلان؛ سفری در تاریخ همراه غذاهای خوشمزه

فهرست مطالب

شهر رشت، به‌عنوان خلاق‌ترین شهر ایران ازنظر غذا و خوراک در سال 94 از سوی سازمان جهانی یونسکو انتخاب شد. هرروز شاهد افتتاح رستوران‌های جدیدی در گوشه‌وکنار‌ این شهر و حتی استان گیلان هستیم. اما کنار همه‌ این رستوران‌ها، رستوران شاه عباسی لات جذابیت خاص خود را دارد. علت این جذابیت را می‌توانید در خوردن غذا همراه سفر در تاریخ و گذشته پیدا کنید. بسیاری از افراد ممکن است به دیدن آثار تاریخی و باستانی علاقه‌ای نداشته باشند، ولی این مساله هیچ‌ وقت به این معنی نیست که علاقه‌ای به خوردن غذا در رستوران‌های تاریخی هم نداشته باشند. رستوران‌های تاریخی مکان‌های زیبایی هستند که کنار میل غذا از معماری و فضای آن‌ها هم لذت می‌بریم. در این مطلب از نابرو همراه من باشید تا با این رستوران تاریخی یا کاروانسرای شاه عباسی از مکان های دیدنی گیلان آشنا شوید.

قدمت و معماری

کاروانسرای لات همانند بسیاری از کاروانسراهای دیگر ایران توسط شاه‌‌ عباس در دوران صفوی ساخته شد. این بنا طی جنگ‌ جهانی اول به‌عنوان یکی از پادگان‌های روس هنگام پیش‌روی روس‌ها به شمال کشور استفاده ‌می‌شد. به‌همین دلیل خسارات زیادی به این بنا وارد شده است. درنهایت به‌دستور منوچهرخان معتمدالدوله یا منوچهرخان گرجی بنا را در سال 1246 هجری قمری مرمت و بازسازی کردند. او از سپهسالاران و سیاست‌مداران اهل گرجستان در ایران و در زمان قاجار بود. پس از اتمام جنگ، اهالی محل از این مکان برای مرکز عزاداری و تعزیه‌خوانی استفاده می‌کردند. از آن‌جاکه این بنا در زمین‌های صاف اطراف سفیدرود ساخته شده بود، به‌نام لات شهرت پیدا کرد. کلمه‌ لات به‌معنای زمین‌ و اراضی صاف و هموار کنار رود است.

کاروانسرای شاه عاسی

معماری کاروانسرای شاه عباسی گیلان و حیاط آن را با شکلی مربعی ساخته‌اند. طول هر ضلع 27 متر بوده و 7 صفه و حجره دارد. صفه به ایوان‌ها و تالارهای دارای طاق گفته می‌شود. در کنج‌های شمالی و جنوبی نیز صفه‌هایی ساخته شده است که راه به مال‌بند زمستانی دارد. در چهار ضلع بنا از داخل نیز حجره‌هایی خواهید دید. این حجره‌ها محل اقامت دایم و موقت مسافران در گذشته بوده است. ورودی بنا را در ضلع شرقی کاروانسرای شاه عباسی پیدا می‌کنید. در سمت چپ ورودی پله‌هایی را می‌بینید که شما را به‌طرف سقف و قسمت فوقانی بنا هدایت می‌کند. این بنا کاملا از آجر و سنگ ساخته شده است. ماسه، آهک و ساروج نیز ازجمله ملات آن محسوب می‌شوند. این بنا در سال 56 در فهرست آثار تاریخی و ملی ایران به‌ثبت رسید.

کاروانسرای شاه عاسی

موقعیت مکانی و مرمت

کاروانسرای ساه عباسی گیلان را می‌توان هنگام سفر در مسیر جاده‌ قزوین-رشت کنار جاده دید. این بنا در 35 کیلومتری جنوب شهر رشت و در چهار کیلومتری مزار امامزاده‌ هاشم قرار دارد.

در طی سه دهه‌ گذشته این بنا متروکه بود و خسارت‌های زیادی به آن وارد شد. اما سرانجام در سال 94 آن را مرمت و به بخش خصوصی واگذار کردند.

فضای رستوران

پس از بازسازی، از فضای کاروانسرای شاه عباسی گیلان به‌عنوان رستوران استفاده شد. هنگام ورود به بنا بوی آجر و دیدن حوض آب میان حیاط، احساس انسان را قلقلک می‌دهد. پرسنل حیاط را آب‌پاشی می‌کنند و عطر خاک نم‌خورده فضا را عطرآگین می‌کند. اکثر ما آدم‌ها به آپارتمان‌های بلند و خانه‌های مدرن‌مان خو کرده‌ایم ولی دیدن این ساختمان آجری خالی از لطف نیست. جنگل و کوه‌های سبز اطراف از داخل حیاط دیده می‌شود که بر زیبایی حیاط می‌افزاید. فضای داخلی حیاط میز و صندلی‌های متعددی دارد که کنار آن‌ها باغچه‌های زیبایی دیده می‌شود. اکثر این میز و صندلی‌ها با چترهایی همراه هستند که بتوانید در روزهای بارانی از فضای حیاط استفاده کنید.

کاروانسرای شاه عاسی

حقیقتا شاید فقط قدم‌زدن روی سنگ‌های حیاط در یک روز بارانی در هوای مرطوب گیلان با عطر خوش خاک بی‌نهایت دل‌نشین باشد. مرکز حیاط یک حوض آب قرار دارد که فضای حیاط را دلنشین‌تر کرده است. علاوه‌بر این میز و صندلی‌ها، حجره‌های دورتادور حیاط نیز برای پذیرایی از مهمان‌ها استفاده می‌شود که برای نشستن در آن‌ها باید از چند پله بالا بروید. فضای داخلی این حجره‌ها کاملا سنتی است. تعدادی از این حجره‌ها نیز برای فروش صنایع‌دستی و آثار هنری استان گیلان استفاده می‌شود. علاوه‌بر همه‌ این‌ها، فضای داخلی کاروانسرای شاه عباسی گیلان را هم به‌عنوان رستوران سنتی و سرپوشیده به‌کار گرفته‌اند. در فضای داخلی هم میز و صندلی و هم حجره‌های متعددی قرار دارد که برای پذیرایی از مهمان‌ها آماده هستند.

شکم‌گردی در کاروانسرای شاه عباسی گیلان

انواع کباب‌های ایرانی و محلی در رستوران سنتی شاه عباسی لات سرو می‌شود. علاوه‌بر این غذاها، خورش‌های محلی گیلان مثل اناربیج، ترشی‌تره، میرزاقاسمی و… را نیز عرضه می‌کنند. همچنین شما دیزی‌سنگی و انواع ماهی‌های دریای خزر مثل سفید، کولی و قزل‌آلا را نیز در منو می‌بینید. ‌هم چنین منوی رستوران شامل سرویس چای، قلیان، قهوه و دمنوش می‌شود. پس حتی اگر در یک غروب پاییزی حوصله‌تان سر رفت، شاید نوشیدن یک چای در فضای تاریخی، با این معماری زیبا بتواند سر ذوقتان بیاورد. امیدوارم که در سفر بعدی‌تان به گیلان، دیدن این کاروان‌سرای زیبا را مدنظر قرار دهید.

کاروانسرای شاه عاسی

اگر لذت شکم‌گردی را در کاروانسرای شاه عباسی گیلان تجربه کرده‌اید، نظراتتان را با نابرو به‌اشتراک بگذارید.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن