فرهنگ و هنر

خانه پیرنیا در اصفهان؛ موزه مردم‌شناسی کویر

فهرست مطالب

خانه پیرنیا الگوی مهم معماری و هنری خانه‌های تاریخی منطقه نایین اصفهان و کویر مرکزی ایران است. در نابرو همراهمان باشید تا با خانه پیرنیا از جاذبه های گردشگری اصفهان بیشتر آشنا شویم.

معرفی خانه پیرنیا

نایین یکی از شهرهای استان اصفهان است که در ۱۴۰کیلومتری شرق استان در منطقه دشت کویر قرار دارد و قدمتش به سه‌هزار سال می‌رسد. خانه پیرنیا در نایین واقع شده و از دیدنی‌های اصفهان محسوب می‌شود.

خانه تاریخی پیرنیا به‌علت نوع معماری‌، الگوی خانه‌های سنتی کویر مرکزی ایران شناخته شده ‌و نزدیک مسجد جامع شهر نایین قرار دارد. همچنین این خانه به موزه مردم‌شناسی شهر تبدیل شده است.

خانه پیرنیا در اصفهان

پیشینه و قدمت

این خانه ۴۰۰ساله در دوران حکومت صفویه بنا شده است. در ایام گذشته شخصی به‌نام میرزا احمدخان پیرنیا حاکم نایین در همین خانه زندگی می‌کرده است. سپس سیدی از اهالی زواره به‌عنوان نماینده شاهان صفوی در این خانه حضور داشته و به رفع و رجوع امور شهر نایین می‌پرداخته است و بعدها این خانه در دوران قاجار به خاندان پیرنیا رسیده است.

خانه پیرنیا در موزه مردم‌شناسی کویر

ویژگی‌های خانه پیرنیا

از ویژگی‌های مهم‌ خانه تاریخی پیرنیا، نقاشی‌های دیواری و گچ‌بری‌های بسیار زیبایش در ایوان شاه‌نشین و اتاق تشریفات و اتاق مخصوص حاکم است که قاب‌های متعددی دارد و داستان‌های هفت‌پیکر نظامی مانند داستان‌های «خسرو و شیرین» و «یوسف و زلیخا» و‌ صحنه‌های شکارگاه و داستان‌های عاشقانه و خیال را به نمایش گذاشته است.

در نقاشی‌های قسمت‌های مختلف این بنا نقوش گیاهی، هندسی، گل و مرغ، اژدها و حیوانات مختلف را می‌توان مشاهده کرد. از دیگر تزیینات این بنا می‌توان به تزیینات معماری کاربندی‌ها و یزدی‌بندی‌ها و رسمی‌بندی‌ها اشاره کرد.

خانه پیرنیا؛ موزه مردم‌شناسی کویر

الگوی معماری

خانه پیرنیا الگوی مهم معماری و هنری خانه‌های تاریخی در منطقه کویر است و از اجزایی مختلف تشکیل شده است، از جمله ورودی، دالان‌های متعدد، هشتی، غلام‌گردش، ایوان شاه‌نشین، اتاق نشیمن، گودال باغچه و باغ. خانه پیرنیا از مجموعه خانه‌های متعددی تشکیل شده است که هرکدام کاربردی متفاوت داشته‌اند. یکی از بخش‌های مهم این بنا، فضای گودال باغچه در مرکز حیاط است که به‌عنوان تابستان‌نشین خانه و برای دسترسی به آب قنات حفر شده است.

خانه پیرنیا؛ موزه مردم‌شناسی کویر

بخش‌های موزه مردم‌شناسی

این موزه ده فضای نمایش اشیا با موضوع مردم‌شناسی دارد. در ابتدای بخش ورودی نمونه‌هایی از پوشش گیاهی و گیاهان دارویی قرار دارند، سپس در هشتی ورودی (محل بلیت‌فروشی) وسایل مربوط به اسب و کشاورزی، انواع کلید و نمونه‌هایی از کلون در و انواع قاشق و ملاقه را می‌توانید مشاهد کنید. در ادامه راهروی بزرگ ورودی با نام سالن روشنایی، سفال لعاب‌دار و انواع وسایل روشنایی و کاسه و کاشی لعاب‌دار برای تماشا قرار گرفته است.


اگر به خانه پیرنیا رفتید، حتماً حتماً سری به چایخانه سنتی آن بزنید و چای خوش‌طعمش را بچشید. همه گردشگران از چشیدن چای در این خانه لذت زیادی می‌برند.

بخش‌های بعدی به‌ترتیب حیاط موزه شامل انواع ظروف آبخوری، سالن اسلحه و ادوات جنگی، سالن ظروف فلزی، سالن پوشاک شامل پوشاک زنانه قاجار و پوشاک مردانه قاجار، اتاق کرسی با چهار مجسمه مومی یک مرد و دو زن و یک پسربچه که با پوشاک زمان قاجار و لوازم روزمره زندگی زینت یافته‌اند و همچنین سالن عبابافی که مجسمه‌ای مومی پشت دستگاه عبابافی نشسته است و دستگاه بافت عبا را به نمایش می‌گذارد.

خانه پیرنیا در موزه مردم‌شناسی کویر

کوزه‌های قدیمی و کتیبه‌های چوبی از دوره ایلخانی، زیلوی قدیمی با قدمت ۴۰۰ سال متعلق به دوره صفوی و درب چوبی دوجداره قدیمی با قدمت بیش از ۳۰۰ سال از جمله آثار تاریخی مهم این موزه هستند.

خانه پیرنیا در موزه مردم‌شناسی کویر

گشت‌وگذار در خانه پیرنیا فقط محدود به دیدن موزه و اشیای داخل آن و معماری خانه و آشنایی با فرهنگ مردم کویرنشین نمی‌شود. یکی از جالب‌ترین فعالیت‌هایی که افراد موقع بازدید از این خانه می‌توانند تجربه کنند، خرید از غرفه‌های صنایع‌دستی این خانه است. در این غرفه‌ها صنایع‌دستی و سوغات نایین عرضه می‌شوند.

خانه پیرنیا

نوروز در خانه پیرنیا

از آنجا که خانه پیرنیا یکی از دیدنی‌ترین جاهای شهر نایین و استان اصفهان است و طرف‌داران زیادی دارد، تعداد زیاد گردشگرانش باعث شده تا مسوولان به فکر اجرای برنامه‌های خاص نوروزی در این خانه بیفتند، برنامه‌هایی مانند شب شعر و پخت نان سنتی.

برپایی فروشگاه صنایع‌دستی و اجرای برنامه مشاعره در خانه پیرنیا از جمله برنامه‌های این اداره در ایام نوروز در این موزه تاریخی و قدیمی است.

خانه پیرنیا؛ موزه مردم‌شناسی کویر

بخش‌های مهم خانه

اگر به خانه پیرنیا رفتید، حتماً حتماً سری به چایخانه سنتی آن بزنید و چای خوش‌طعمش را بچشید. همه گردشگران از چشیدن چای در این خانه لذت زیادی می‌برند.

موزه مردم‌شناسی کویر در خانه پیرنیا

فصل سفر

از آنجا که شهر نایین در کویر قرار دارد و آب‌وهوایش خشک است، بهتر است فصل بهار و زمستان را برای سفر به این شهر انتخاب کنید.

خانه پیرنیا در موزه مردم‌شناسی کویر

جاذبه‌های نزدیک

علاوه بر خانه پیرنیا، حتماً از مسجد جامع که روبه‌روی خانه قرار دارد هم دیدن کنید که یکی از اولین مساجد ساخته‌شده در ایران است. همچنین از «نارین قلعه» و «بازار نایین» هم دیدن کنید که بسیار زیبا هستند.

خانه پیرنیا؛ موزه مردم‌شناسی کویر

آدرس و دسترسی

برای دسترسی به خانه پیرنیا اول به استان اصفهان و از آنجا به شهر نایین بروید. این خانه در خیابان مسجد جامع و روبه‌روی این مسجد واقع شده است و همه روزها به‌جز روزهای دوشنبه و روزهای تعطیل از ساعت ۹ صبح تا ۷ بعدازظهر می‌توان از آن دیدن کرد.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن