تاریخ و تمدن

جاهای دیدنی کرمان؛ قدم زدن در قلب تاریخ ایران

فهرست مطالب

اگر به سفری به سمت کرمان می‌اندیشید، دستتان را به من بدهید تا در شهری قدم بگذاریم که در هر گوشه‌اش هنوز صدای نفس‌های گنجعلی خان به گوش می‌رسد و آجرهای نیلی به استقبال چشم‌ها می‌آیند. قرار است به کرمان برویم. استانی پهناور در جنوب شرق ایران. برای معرفی جاهای دیدنی کرمان نیازی به گشاده‌دستی ادبی و قلم‌فرسایی فراوان نیست، زیرا قرار است به جایی قدم بگذاریم که سنگ‌فرش‌ها، خشت‌ها عطر گلاب و عرقیات و تار و پود فرش‌های کویر کرمان به سخن در آیند.

از جاذبه‌های کرمان همین بس که یکی از پنج شهر تاریخی ایران محسوب می‌شود و در کتیبه داریوش کبیر و همچنین در نوشته‌های یونانیان از آن نام برده شده است.

در این مقاله شما قرار است به سرزمین اسرارآمیزی قدم بگذارید که خاطراتش را بعدها برای دوستان خود نقل کنید.

1- حمام گنجعلی خان

گنجعلی خان یکی از حاکمان کرمان در دوره شاه عباس صفوی است که مجموعه بناهای از دوره او به جا مانده است. حمام گنجعلی خان یکی از زیباترین جاذبه‌های کرمان است که قدمت آن به بیش از سیصد سال می‌رسد.

جاهای دیدنی کرمان

در مرکز شهر کرمان که قرار بگیرید، بنای باشکوهی با سردر مرمر، مقرنس‌ها و آجرهای نیلی که مزین به خطوط نستعلیق و نقاشی‌های زیبایی است به استقبالتان می‌آید. شما حمام گنجعلی خان را می‌بینید که از هزارتوی تاریخ کرمان به شما می‌نگرد. همانطور که در ادامه هم خواهید دید، بسیاری از جاهای دیدنی کرمان از یادگاری‌های تاریخی هستند.


نشان دادن مکان روی نقشه

2- گنبد جبلیه

یکی دیگر از جاهای دیدنی کرمان گنبد جبلیه است. این گنبد اسرارآمیز و عجیب در شرق شهر کرمان واقع شده که از دور شکوه و عظمت آن انسان را در بر می‌گیرد. این بنای هشت‌ضلعی با سنگ و گچ بنا شده و سقف آن از آجر است. جالب است بدانید که در ساخت این بنا به جای آب از شیر شتر استفاده شده که برخی دلیل استحکام و ماندگاری آن را همین موضوع می‌دانند. قدمت این بنا به درستی مشخص نیست.

برخی آن را به دوره قبل از اسلام نسبت داده‌اند؛ هرچند نوع معماری آن شباهت اندکی به معماری آتشکده زرتشتیان دارد. برخی بر این باورند که این بنا زمانی آتشکده بوده است.

جاهای دیدنی کرمان

توصیه می‌کنم پس بازدید از این بنا که، در باغ‌های وسیع و زیبای اطراف آن قدم بزنید و از طراوت و شادابی آن برای خود خاطره بسازید.


نشان دادن مکان روی نقشه

3‌- باغ‌ موزه هرندی

قدمت این باغ موزه به سال 1290 می‌رسد که به دستور سردار نصرت، یکی از حاکمان شهر کرمان بنا شد. مساحت این باغ که در حصار بیرونی شهر کرمان واقع شده به 25 هزار متر مربع می‌رسد. این باغ بعدها به یکی از تجار معروف کرمان یعنی ابوالقاسم هرندی فروخته شد و بعدها همین تاجر، باغ را به وزارت فرهنگ و هنر اهدا کردو حالا دیگر باغ موزه هرندی یکی از مکان های دیدنی کرمان برای عموم مردم است.

در حال حاضر در بناهای باشکوه این باغ موزه‌های مختلفی دایر شده که از جمله آن‌ها موزه سازهای سنتی، موزه باستان ‌شناسی و نیز نگارخانه است. ساختمان مرکزی این باغ بنایی باشکوه از خشت و گچ و آجرهای ساده است که درختان بلندی آن را احاطه کرده است. درختان میوه این باغ‌ اعم از انار، انگور، انجیر، زرشک و گلابی است و همچنین انواع گل‌ها چشم‌تان را می‌نوازند.

جاهای دیدنی کرمان

پیشنهاد می‌دهم که اگر می‌خواهید جاهای دیدنی کرمان را ببینید، باغ موزه هرندی را در اولویت قرار بدهید.


نشان دادن مکان روی نقشه

4- باغ فتح آباد

اگر با قطار به شهر کرمان سفر کنید، بنای زیبایی که با خشت خام و گچ تزیین شده، میان انبوه درختان ایستاده و جلوه‌فروشی می‌کند. این باغ فتح ‌آباد کرمان است که به شما زل زده و آن بنا که تصویرش نیز در حوض بزرگ موج می‌خورد قلعه فتح ‌آباد نام دارد. پیشنهاد می‌کنم یک شب را در عمارت تفریحی باغ فتح ‌آباد بگذرانید تا بدانید که دیدنی های کرمان چه خاطره‌ای می‌توانند برای شما ایجاد کنند.

جاهای دیدنی کرمان


نشان دادن مکان روی نقشه

5- مسجد جامع کرمان

این مسجد که در میدان مشتاق و نزدیک بازار مظفری واقع شده یادگار اوایل قرن هشتم است که به دستور محمد مظفر بنا شد اما در دوران مختلف مرمت و بازسازی بسیاری شده است. سر در شرقی مسجد جامع کرمان توسط آقا محمدخان قاجار به توپ بسته و تخریب شد اما بعدها مورد مرمت قرار گرفت. این مسجد دارای سردر بسیار بلند با کاشی‌کاری‌های چشم‌نواز و ایوان و شبستان است. بنای داخلی آن با آینه‌کاری و اشکال هندسی پیچیده مزین شده و محراب معرق‌کاری شدۀ آن ارزشمندترین بخش آن را تشکیل می‌دهد.

جاهای دیدنی کرمان

از مسجد جامع کرمان تا بازار مظفری و بازار قدمگاه راه زیادی نیست. می‌توانید سری به آن‌جا بزنید و از شیرینی‌های محلی و صنایع دستی ‌آن بخرید. اگر قصد خرید هم نداشته باشید، بافت این بازار هم کم و بیش بخشی از جاهای دیدنی کرمان است و ارزش دیدن دارد.


نشان دادن مکان روی نقشه

6- پارک باهنر

پارک جنگلی شهید باهنر کرمان در بلوار شهید آیت الله صدوقی فعلی شهر کرمان واقع شده است. مساحت این پارک 260 هزار مترمربع است که شامل گونه‌های گیاهی فراوانی از جمله کاج، سرو، نارون، زیتون و ده‌ها نوع از گونه‌های گیاهی دیگر است. در سال‌های به علت کم‌آبی، بسیاری از این گونه‌ها در معرض خطر نابودی قرار گرفته‌اند؛ اما همچنان زیبا و باطراوت است و نیز در گوشه و کنار این پارک می‌توانید ببینید که در حال بازساری و دستکاری خاک‌ها برای بهبود گیاهان هستند.

جاهای دیدنی کرمان

این مجموعه شامل پارک بازی و مجتمع اقامتی است که در مکانی سبز و آرام ساخته شده‌ است بعد از بازدید از این جاهای دیدنی کرمان، می‌تواند جای خوبی برای استراحت باشد.


نشان دادن مکان روی نقشه

7- مقبره خواجه اتابک

مقبره خواجه اتابک از قرن ششم هجری، یعنی عصر سلجوقی توانسته قامت خود را راست نگه دارد. این بنای هشت ضلعی مدفن خواجه محمد اتابک یکی از رجال عهد سلجوقی است. بنای داخلی آن چهارضلعی است و دارای محرابی با سنگ بسیار زیبا است که منقش به خط کوفی است. سردر این بنا با فیروزه مزین شده است.

جاهای دیدنی کرمان

این بنا در جنوب شرق شهر کرمان و نزدیک مسجد بازار است که در محوطه‌ای سنگ‌فرش قرار دارد.


نشان دادن مکان روی نقشه

8- مسجد ملک

مسجد جامع ملک یکی دیگر از جاهای دیدنی کرمان است که از یادگارهای عهد سلجوقی در خیابان امام خمینی شهر کرمان قرار دارد. این مسجد چهارایوانی به دستور ملک توران‌شاه بنا گردیده است. در قدیم آب قنات از زیر مسجد عبور می‌کرده و آب‌نمایی به عمق چهار متر را در حیاط آن وجود داشت که از آب قنات پر می‌شده است. اغلب این بنا با گچبری ایرانی مزین شده و سردر مقرنس و ترنجی برجسته دارد. در شمال شرقی این بنا برج سلجوقی قرار دارد که بخش زیادی از آن از بین رفته است.

جاهای دیدنی کرمان


نشان دادن مکان روی نقشه

9- جنگل قائم

جنگل قائم یا جنگل پردیسان قائم یکی از بزرگ‌ترین بوستان‌های ایران است که در حاشیه شرقی شهر کرمان و در کنار بلوار قائم شهر کرمان واقع شده و دویست و سی هکتار مساحت دارد. اطراف این جنگل را کوه‌هایی فرا گرفته که مقصد کوهنوردان بسیاری از سراسر کشور است.

در دل این کوه‌ها آبشارهای مصنوعی تعبیه شده است که فضای زیبایی به آن داده است. علاوه بر این‌ها، در دل این کوه‌ها غارهای متعددی وجود دارد که حتما باید ببینید.

جاهای دیدنی کرمان

در هر فصلی که به این جنگل بروید، تجربه خوبی از رنگ‌ها و آب و هوای آن خواهید داشت.


نشان دادن مکان روی نقشه

10- یخدان زریسف

یخدان یا یخچال زریسف شهر کرمان، گنبدی گلی مخروطی‌ای است که از دورۀ قاجار تا کنون زنده و سر پا است. این بنا در در خیابان زریسف، چهار راه آلاشت واقع شده است. در دوران قدیم، با نبود تکنولوژی و برق، مردم برای نگه داشتن یخ دست به ابتکاراتی می‌زدند. ساختن یخدان‌ها یکی از این ابتکارات است از دیرباز در ایران روج داشته است. این بنا با مهندسی منحصر به فرد و خارق‌العاده‌ای ساخته شده که در فصل گرما قادر به نگهداری از یخ و مواد غذایی فاسدشدنی بوده است.

جاهای دیدنی کرمان

سازه‌ای که روزی بخشی از زندگی روزمره مردم بوده است الان به یکی از زیباترین و جالب‌ترین جاهای دیدنی کرمان تبدیل شده است.


نشان دادن مکان روی نقشه

11- کاروانسرای وکیل

کاروانسرای وکیل در حاشیه خیابان شریعتی شهر کرمان واقع شده و قدمت آن به بیش از صد سال می‌رسد. این کاوانسرا با صدو بیست غرفه در دو طبقه بنا شده و اکنون بازار سنتی یرپوشیده و بسیار گیرایی است که میزبان گردشگران و مسافران است. از داخل این کاروانسرا دو در به بازار وکیل گشوده می‌شود که سردرِ هریک از آن‌ها با گچ‌بری و کاشی‌کاری تزیین شده است.

از جمله مشخصه‌های ارزشمند کاروانسرا یکی بادگیری است که در نوع خود از اعتبار و زیبایی خاصی برخوردار است و دیگری برج ساعت این اثر تاریخی است. می‌توانید از درب کاروانسرا وارد بازار وکیل شده و در قهوه‌خانه‌های کوچک و قدیمی آن یک چای میل کنید.

جاهای دیدنی کرمان

شاید در آن زمان کاروانسراها و حس و حال فضای آن برای مردم و مسافران عادی بود؛ اما فضای فعلی این محیط یکی از جاذبه های گردشگری کرمان است.


نشان دادن مکان روی نقشه

12- بام کرمان

بام کرمان که در شرق شهر کرمان واقع، منطقه مرتفعی است که در سال‌های اخیر درختکاری شده و نیمکت‌ها و سایبان‌هایی در آن‌جا تعبیه شده است و به همین دلیل مقصد خوبی برای پیاده‌روی و استراحت هست.

از بام کرمان کل شهر را می‌توان دید. مناطق بسیار وسیعی توسط سازمان محیط زیست احاطه شده و از گونه‌های جانوری نگه‌داری می‌شود. این مکان هم خودش یکی از جاهای دیدنی کرمان است و هم از بالای آن می‌توانید نمای خوبی از شهر داشته باشید.

جاهای دیدنی کرمان

در سال‌های اخیر هتل‌های شیک و بزرگی در آن حوالی در حال احداث است تا میزبان مهمانان باشد اما ساخت و سازهای غیرمجاز و زمین خواری دست از سر محیط بکر آن‌جا بر نمی‌دارد.


نشان دادن مکان روی نقشه

13- موزه دفاع مقدس

موزه دفاع مقدس کرمان در ابتدای بلوار شهید عباسپور در میدان شهدا واقع شده است. ساختمان موزه در سه طبقه ساخته شده که گنبدی به شکل گل لاله دارد و دارای بادگیرهای شهر کویری است. این موزه که یکی از دیدنی‌های جالب شهر کرمان به شمار می‌آید در سال 1377 افتتاح شده و دارای دو بخش باز و سرپوشیده تشکیل می‌شود.

جاهای دیدنی کرمان

ورودی ساختمان دارای هشت ستون و هشت تالار است. در فضای بیرونی مقبرۀ هشت شهید گمنام و تندیس شهدای دیگر به نمایش در آمده است.


نشان دادن مکان روی نقشه

14- موزه سکه

موزه سکه شهر کرمان در واقع ضرابخانه‌ای است که حدود چهرصد سال پیش هنگام ساختن بنای گنجعلی خان، ساخته شده است. این ضرابخانه در ضلع شمای عمارت گنجعلی خان جای دارد که امروزه به نام موزۀ سکۀ کرمان نام گرفته است. در سال‌های اخیر نیز اکتشافات ابزار ضرب سکه در آن مکان تأیید می‌کند که روزگاری در اینجا سکه ضرب می‌شده است.

این بنا دارای گنبد بلندی است که مجهز به کلاه‌فرنگی‌است که نور آن ساختمان نیز از این راه تامین می‌شود. نمای کلی آن غالبا با گچ‌بری تزیین شده و دارای غرف‌هایی است که امروزه در آن‌ها سکه‌ها و اسکناس‌های زیادی از ادوار مختلف تاریخ در آن به نمایش در آمده است.

جاهای دیدنی کرمان

شما می‌توانید موزه سکه کرمان، به بازار مسگرها و میدان ارگ نیز سری بزنید و از دیدن ظروف مسی قلم‌زنی، ترمه و جاجیم لذت ببرید و کامتان را با کلمپه کرمان شیرین کنید.


نشان دادن مکان روی نقشه

15- اکونو موزه حیاتی

این نمایشگاه با هدف مشارکت همه افراد جامعه در شناخت توانمندی جامعه توان‌خواهان در راسته بازار کرمان برپا شده که از آن با نام اکونو موزه حیاتی یاد می‌شود. این بازار با هدف بازنمایی مشاغل و همچنین سبک زندگی کرمان در عهد و روزگار گذشته بنا شده است.

ساختمان اکونوموزه ابتدا در اواسط سدۀ سوم شمسی بانک بوده و پس از آن کابری‌های مختلفی پیدا کرده تا اینکه امروزه از آن به عنوان اکونوموزه بانو حیاتی یاد می‌شود.

بانو حیاتی نیز یکی از شاعران به نام عهد قاجار بوده که نام او را بر این بنا نهادند. سردرِ این بنا گچ‌بری ایرانی دارد و در مرکز این ساختمان نیز سرداب قرار دارد که در ایام قدیم آب این ساختمان را تأمین می‌کرده است. آینه‌کاری و مقرنس‌ها به زیبایی‌ این مکان افزوده است.

در این موزه انواع صنایع دستی شهر کرمان اعم از گلیم، شالبافی، پشمینه، مشبک کاری و قالی بافی به بخش مهمی از مشاغل روزگار قدیم شهر کرمان را تشکیل می‌داده، به نمایش در آمده است. یعنی هم قرار است یکی از جاهای دیدنی کرمان را ببینید و همی کمی با فرهنگ و تاریخچه آن از نزدیک آشنا شوید.

در بخش جنوبی این بنا، خانۀ لطفعلی‌خان قرار دارد که یکی دیگر از دیدنی‌های شهر کرمان به شما می‌رود.

جاهای دیدنی کرمان

شما چه تجربه‌ای دارید؟

جاهای دیدنی کرمان را به صورت خلاصه و مختصر برای شما معرفی کردیم؛ اما قطعا اگر خودتان شخصا آن‌ها را از نزدیک ببینید، ارتباط بیشتری با آن‌ها خواهید گرفت چرا که زیبایی و ظرافت این بناها حس جالبی برای شما خواهید داشت.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن